Subject Areas : Iranian Political Research

Abolghasem Maaref vand ¹ , Mohamad Hassan Elahimanesh ² , Ali Mohseni moshtaghain ³

1 - PhD. Student, Department of Political Science, Qo.C., Islamic Azad University, Qom, Iran.
2 - Department of Political Science, Qo.C., Islamic Azad University, Qom, Iran
3 - Department of Political Science, Qo.C., Islamic Azad University, Qom, Iran.

Received: 2025-06-02 Accepted : 2025-07-24 Published : 2025-10-02

Keywords: Cultural diplomacy, Islamic Culture and Communication Organization, Central Asia, Iranian-Islamic identity, Foreign relations.,

Abstract :

Cultural diplomacy, as one of the components of soft power, has gained an increasing standing in the foreign policy of the Islamic Republic of Iran. This type of diplomacy, particularly in regions such as Central Asia, which historically, linguistically, and civilizationally possess deep ties with the Iranian-Islamic culture, has provided a high capacity for developing the soft influence of the Islamic Republic of Iran. This research has been conducted with the aim of investigating the performance of the Islamic Culture and Communication Organization as the central institution of the country's cultural diplomacy in the Central Asia region. The main research question is to what extent this organization has been able to promote national interests, propagate the values of the Islamic Revolution, and strengthen the Iranian-Islamic identity in this region through cultural tools. The research method in this study is qualitative and descriptive-analytical; by utilizing documentary sources, official reports, field data, and interviews with certain thinkers and diplomats in the field of Central Asia, it has analyzed the policies, programs, and cultural outputs of this institution in Central Asian countries (Tajikistan, Uzbekistan, Turkmenistan, Kazakhstan, and Kyrgyzstan). The results indicate that the Islamic Culture and Communication Organization has engaged in diverse activities in fields such as the development of the Persian language, support for cultural elites, scientific exchange, holding cultural-religious occasions, and promoting the discourse of resistance and Islamic identity. However, challenges such as the internal political limitations of Central Asian countries, the cultural competition of regional powers, and weakness in performance evaluations have been influential regarding the effectiveness of this diplomacy. These results emphasize the necessity of redefining strategies, strengthening the capacity of cultural institutions, and utilizing regional capacities in line with increasing Iran's cultural influence in Central Asia.

References:

آلادپوش علی؛ توتونچیان، علیرضا (1372). دیپلمات و دیپلماسی. تهران: موسسه چاپ و انتشارات وزارت امورخارجه.
اشرافی، مرتضی (1395). سفر به سرزمین ناداری و شادی (جمهوری تاجیکستان). قم: اندیشکده مطالعات راهبردی کریمه اهل بیت (ع).
اکرمی‌نیا، محمد (1392). راهبردهای سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در دستیابی به اهداف چشم‌انداز 1404. مطالعات راهبردی، 16(60).
انوشه، ابراهیم؛ رحمتی، ابراهیم؛ باقری‌زاده، علی (1401). نقش دیپلماسی فرهنگی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران. جامعه‌شناسی سیاسی ایران، شماره 23.
آقاجانی، معصومه؛ فراهانی‌فرد، سعید (1394). گردشگری مذهبی و عوامل مؤثر بر آن (مطالعه موردی ایران). سیاست‌های راهبردی و کلان، 3(9).
بهرامی، محمد و کریمی، فرزانه، (۱۴۰۲). نقش سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در توسعه دیپلماسی فرهنگی ایران. روابط بین‌الملل فرهنگی ایران، 5(2).
بهمن، شعیب (1393). ژئوپلیتیک تشیع در آسیای مرکزی. تهران: موسسه مطالعات اندیشه‌سازان نور.
پاک‌آیین، محسن (1397). گفتگو با دیپلمات ارشد وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران. قم: پژوهشگاه بین‌المللی المصطفی (ص).
پوراحمدي ميبدي، حسين؛ بهرامي، عارف (1397). همکاري‌هاي نوين منطقه‌اي آسياي مرکزي و چشم انداز آينده آن. سياست، 48(3).
جباری، محمدرضا (1381). نمایندگان ائمه (ع) در ایران (از عصر امام صادق (ع) تا پایان غیبت صغری). تاریخ در آینه پژوهش، پیش شماره 1.
جعفری، علی اکبر؛ براریان، محمد (1398). جایگاه دیپلماسی فرهنگی ایران در آسیای مرکزی و قفقاز. پژوهش ملل، شماره 40 .
جعفری، علی‌اکبر؛ ملکی، ماری؛ شفقت نیاآباد، جواد (1403). دیپلماسی فرهنگی قدرت‌های رقیب ایران در آسیای مرکزی و چالش‌های پیش‌رو. روابط خارجی، شماره 64.
حافظ‌نیا، محمدرضا؛ شمس دولت‌آبادی، محمود؛ افشردی، محمدحسین (1386). علایق ژئوپلیتیکی ایران در آسیای مرکزی و فرصت‌های پیش‌رو. ژئوپلیتیک، 3(9).
حسینی مرام، علی (1397). گفتگو با کاردار سابق جمهوری اسلامی ایران در جمهوری تاجیکستان. قم: پژوهشگاه بین‌المللی المصطفی (ص).
خادم، امیرضا (1385). مدیریت راهبردی فرهنگ و چالش‌‌های برنامه‌‌ریزی فرهنگی در ایران. مهندسی فرهنگی، شماره‌ 6-7.
رستگاری، محمدحسین (1395). دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران؛ چالش‌ها و چینش‌ها. تهران: واحد تهیه‌کننده دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی راهبردی، معاونت توسعه و مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، انتشارات موسسه فرهنگی- هنری پویه مهر اشراق.
زمانی محجوب، حبیب (1394). اسلام در آسیای مرکزی. قم: زمزم هدایت.
سلاورزی‌زاده، صالح؛ بصیری، محمدعلی (1401). تحلیل کارآمدی دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در کشورهای آسیای مرکزی؛ مطالعه موردی ترکمنستان و تاجیکستان. نظریه‌پردازی راهبردی، 1(2).
شبابی، مهرشاد (1386). رویکرد همگرایی قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای با کشورهای آسیای مرکزی (مطالعه موردی همگرایی امنیتی ـ فرهنگی ایران و تاجیکستان). سیاست دفاعی، 15(60).
کولایی، الهه؛ زنگنه، سمیه (1401). همگرایی فرهنگی و اجتماعی در اوراسیای مرکزی. پژوهش‌های جغرافیای انسانی، 54(3).
گزارش نماینده جامعه المصطفی(ص) در جمهوری تاجیکستان. پژوهشگاه بین‌المللی المصطفی(ص)، پژوهشکده مطالعات منطقه‌ای، 1393.
گلی زواره، غلامرضا (1376). سرزمین اسلام؛ شناخت کشورهای اسلامی و نواحی مسلمان‌نشین جهان. قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
مقتدایی، مرتضی؛ ازغندی، علیرضا (1395). آسیب‌شناسی سیاستگذاری فرهنگی جمهوری اسلامی ایران. علوم سیاسی، 12(34).
موسوی، علی؛ احمدی، نغمه (۱۴۰۴). سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و دیپلماسی نرم: فرصت‌ها و چالش‌ها. مطالعات فرهنگی و اجتماعی، 9(3).
ناظمی اردکانی، مهدی؛ کشاورز، سوسن (1385). مبانی نظری مدیریت تحول فرهنگی در ایران. قابل دسترس در: http://www.farsnewes.com
واعظی طیبه (18/7/1391). ویژگی‌های ژئوپلیتیک آسیای مرکزی کدام‌اند؟ برهان. قابل دسترس در: www.borhan.com
هادیان، ناصر؛ احدی، افسانه (1388). جایگاه مفهومی دیپلماسی عمومی. روابط خارجی، 1(3).



Al-Khatib, A. & Hassan, M. (2024). Cultural diplomacy and the preservation of national identity. Journal of Global Cultural Studies, 16(2).
Cooley, A. (2012). Great Games, Local Rules: The New Great Power Contest in Central Asia. Oxford University Press.
Frank, A.G. (1992). The Centrality of Central Asia. Comparative Studies of South Asia, Africa and the Middle East, 12(1).
Ghasemi, M. & Yarahmadi, M. (2022). Cultural diplomacy in the foreign policy of the Islamic Republic of Iran: Strategies and challenges. Iranian Review of Foreign Policy, 14(1).
Hassan, R. & Patel, S. (2023). Cultural exchanges and mutual understanding: Pathways to peacebuilding. International Journal of Cultural Relations, 14(2).
Hosseini, S. & Mohammadi, R. (2023). Cultural diplomacy and the promotion of Iranian-Islamic identity in Central Asia. Journal of Regional Cultural Studies, 7(2).
Hunter, S.T. (2010). Iran’s Foreign Policy in the Post-Soviet Era. Praeger.
Islamic Culture and Relations Organization (ICRO). (2024). Cultural and academic outreach in Central Asia. URL= https://www.icro.ir
Karimi, A. (2023). Dialogue among civilizations and the role of Iran’s cultural diplomacy. Journal of Global Cultural Relations, 9(3).
Kazemi, H. (2022). Spiritual heritage and tourism diplomacy in the post-Soviet space. Central Asia and the Caucasus Studies, 7(2).
Kim, S. & Park, J. (2023). Promoting cultural values through international cultural exchanges. International Journal of Cultural Policy, 29(4).
Laruelle, M. (2015). China's Grand Strategy in Central Asia: The Role of the Silk Road Economic Belt. Washington DC: The Jamestown Foundation.
Mbira, J. (2024). Cultural diplomacy and the shaping of global narratives. Journal of International Cultural Relations, 12(3).
Nguyen, T.H. (2025). Cultural diplomacy and peacebuilding in times of geopolitical tension. Journal of Peace and Cultural Studies, 7(1).
Rahmani, A. & Yousefi, B. (2023). Religious tourism and cultural diplomacy: Iran’s strategy in Central Asia. Journal of Islamic Cultural Relations, 9(1).
Ramezani, A. (2022). Iranian-Islamic identity as soft power: A conceptual framework. Iranian Journal of Cultural Policy, 11(1).
Sadeghi, M. & Moradi, H. (2023). The role of the Islamic Revolution’s values in Iran’s cultural diplomacy. Journal of Political and Cultural Thought, 8(1).
Shariati, M. & Maleki, A. (2022). Scientific-cultural cooperation between Iran and Central Asia in the framework of cultural diplomacy. Journal of Regional Studies in Culture and Politics, 10(2).
Tavakol, R. & Yusupov, F. (2021). Iran’s educational outreach in Central Asia: Soft power and cultural ties. Eurasian Cultural Diplomacy Review, 6(1).
Yazdani, M. (2022). Islamic Republic of Iran's soft power: Exporting the discourse of resistance and justice. Global Affairs and Cultural Influence, 11(2).
Zare, M. & Ghasemi, F. (2024). Cultural heritage and soft power: Opportunities for Iran’s cultural diplomacy. Journal of Cultural Policy Studies, 9(3).